The Oxford Handbook of the Jewish Diaspora

Künyesi

Hasia R. Diner (ed.), The Oxford Handbook of the Jewish Diaspora (Oxford Yahudi Diasporası El Kitabı)
Yayın tarihi: 2021 (Oxford University Press)
Sayfa sayısı: 720
ISBN: 9780190240943 (ciltli)
Basılı ve e-kitap formatlarında var.
Türkçe tercüme: Yok

Neden İlginizi Çekebilir

Yahudi tarihine bütüncül bir giriş arayan okur için bu el kitabı, üç bin yıllık dağılma deneyimini tek bir kitapta toplama iddiasında bir başvuru eseri sunuyor. Babil sürgününden çağdaş İsrail-diaspora ilişkilerine, Endülüs’ün altın çağından Doğu Avrupa’nın landsmanshaft derneklerine kadar uzanan bir yelpazeyi, alanlarında uzman elliyi aşkın akademisyenin kaleminden okuma fırsatı veriyor.

Diaspora kavramının kendisini düşünmek isteyen okur için kitap, “diaspora” sözcüğünün etrafındaki tartışmaları çok katmanlı biçimde sergiliyor. Kavramın Yunanca kökeni, gönüllü dağılmayı ifade eden bu terimle, İbranicedeki galut yani zorunlu sürgün arasındaki ayrım, modern Yahudi düşüncesinde diasporanın inkârı ve savunusu, Siyonizm’in diasporaya bakışı, hepsi ayrı ayrı bölümlerde işleniyor. Sosyolog Rogers Brubaker’dan tarihçi Salo Baron’a uzanan akademik tartışma çerçevesi açıkça çiziliyor.

Kültür tarihiyle ilgilenen okur için kitabın son bölümü ayrı bir cazibe taşıyor. Yahudi dilleri (Yidiş, Yahudi-İspanyolcası, Yahudi-Arapçası), litürjik müzik gelenekleri ve diasporanın mutfak coğrafyası bağımsız bölümlerde inceleniyor. Yidiş’in Slav coğrafyasında nasıl şekillendiği, Yemen Yahudilerinin yemek alışkanlıklarının Aşkenaz mutfağıyla ne ölçüde farklılaştığı, sinagog müziğinin yerel geleneklerle ilişkisi gibi sorular ele alınıyor.

Tarihsel coğrafyayı haritalandırmak isteyen okur için kitabın merkezini dört “diaspora merkezi” oluşturuyor: Babil, İspanya, Polonya-Litvanya ve ABD. Editör Diner’in girişinde özellikle vurguladığı bir argüman var: Yahudi tarihi tek bir merkeze bağlı değil, dağılmanın kendisi tarihin temel kuralını oluşturuyor. Bu yaklaşım, diasporayı yalnızca kayıp olarak değil, kültürel üretimin asıl zemini olarak konumlandırıyor.

Konu ve İçerik

The Oxford Handbook of the Jewish Diaspora, Yahudi diasporasını üç bin yılı aşan bir tarihsel olgu olarak ele alıyor. Editör Hasia R. Diner girişte temel argümanı ortaya koyuyor: Yahudi tarihçileri ister profesyonel ister amatör olsun, ister Yahudi olsun ister olmasın, daima diaspora olgusuyla yüzleşmek zorunda kalmışlar; çünkü Yahudilerin tarihinin büyük bölümü kendi topraklarının dışında geçmiş.

Kitap, diasporayı iki karşıt eğilimin gerilimi içinde okuyor. Bir yanda travma, sürgün, kayıp; öbür yanda fırsat, yeniden kuruluş, kültürel yaratıcılık. Diner’in deyimiyle bazı tarihçiler için diaspora “bitmek bilmeyen bir trajediler dizisi” olmuş, başkaları için “yaratıcılığın pınarı.” Kitap bu iki bakışı yan yana koyuyor ve hangisinin tek başına yetmediğini gösteriyor.

Yapı olarak beş bölüme ayrılan kitap, Tevrat’tan Kabala’ya uzanan kanonik metinlerden başlıyor; modern Yahudi düşüncesindeki diaspora tartışmalarına geçiyor; ardından dört büyük diaspora merkezini (Babil, İspanya, Polonya-Litvanya, ABD) inceliyor; geç antik çağdan günümüze uzanan tarihsel-coğrafi bir tur atıyor; ve son olarak diasporalar arası kesişen temaları (uluslararası yardım, basın, dil, müzik, yemek) ele alıyor.

Kitabın özgün bir tarafı da diaspora kavramının evrim seyrini takip etmesi. Simon Dubnow’un 1930’larda Encyclopedia of the Social Sciences için yazdığı “Diaspora” maddesinden başlayarak, 1991’de Khachig Tölölyan editörlüğünde başlayan Diaspora dergisinin kavramı genişletme çabasına, oradan da bugünkü kuramsal tartışmalara uzanan bir akademik tarih sunuluyor. Kitabın bütününde ortaya çıkan tablo, diasporanın bir Yahudi deneyimi olduğu kadar, diğer diaspora deneyimlerinin de düşünüldüğü kavramsal bir zemin olduğunu gösteriyor.

İçindekiler

Introduction: The History of the History of the Jewish Diaspora (Giriş: Yahudi Diasporası Tarihinin Tarihi), Hasia R. Diner

I. Diaspora and Canonical Works (Diaspora ve Kanonik Metinler)

1. Exile and Diaspora in the Bible (Tevrat’ta Sürgün ve Diaspora), Adele Berlin
2. Diaspora in Rabbinic Sources (Rabbinik Kaynaklarda Diaspora), Charlotte Elisheva Fonrobert
3. Diaspora in Jewish Liturgy (Yahudi Liturjisinde Diaspora), Ruth Langer
4. The Doctrine of Exile in Kabbalah (Kabala’da Sürgün Doktrini), Sharon Flatto
5. The Jewish Diaspora in Christian Thinking (Hristiyan Düşüncesinde Yahudi Diasporası), Joshua D. Garroway

II. The Diaspora and Jewish Thought (Diaspora ve Yahudi Düşüncesi)

6. Distinctiveness and Diaspora in Medieval and Early Modern Jewish Thought (Orta Çağ ve Erken Modern Yahudi Düşüncesinde Ayrıksılık ve Diaspora), Michah Gottlieb
7. Diaspora in Modern Jewish Thought (Modern Yahudi Düşüncesinde Diaspora), Noam Pianko
8. Zionism and the Negation of the Diaspora (Siyonizm ve Diasporanın İnkârı), David Engel
9. The Intellectual Defense of the Diaspora (Diasporanın Entelektüel Savunusu), David Weinberg
10. The Territorial Ideology of the Diaspora, 1903-1957 (Diasporanın Bölgesel İdeolojisi, 1903-1957), Gur Alroey

III. Four Diaspora Centers (Dört Diaspora Merkezi)

11. Babylonia: A Diaspora Center (Babil: Bir Diaspora Merkezi), Geoffrey Herman
12. Spain: A Diaspora Center (İspanya: Bir Diaspora Merkezi), Jane S. Gerber
13. Jews in the Polish-Lithuanian Commonwealth: An Embedded Diaspora (Polonya-Litvanya Birliği’nde Yahudiler: Yerleşik Bir Diaspora), Magda Teter
14. A New World Babylonia: The United States of America (Yeni Dünya’nın Babil’i: Amerika Birleşik Devletleri), Deborah Dash Moore

IV. Jewish Diasporas Across Time and Space (Zaman ve Mekân İçinde Yahudi Diasporaları)

15. The Mediterranean Jewish Diaspora of Late Antiquity (Geç Antik Çağ’da Akdeniz Yahudi Diasporası), Ross S. Kraemer
16. Emergence of the Medieval Northern European Diaspora (Orta Çağ Kuzey Avrupa Diasporasının Doğuşu), Robert Chazan
17. Jews and Diaspora in the Medieval Islamic Middle East (Orta Çağ İslam Ortadoğusu’nda Yahudiler ve Diaspora), Eve Krakowski
18. The Ashkenazic Diaspora of Early Modern Central Europe (Erken Modern Orta Avrupa’da Aşkenaz Diasporası), Joshua Teplitsky
19. The Western Sephardic Diaspora (Batı Sefarad Diasporası), Miriam Bodian
20. The Mediterranean Sephardim between the 15th and 20th Centuries (15. ve 20. Yüzyıllar Arasında Akdeniz Sefaradları), Jonathan Ray
21. The Eastern European Jewish Diaspora (Doğu Avrupa Yahudi Diasporası), Tobias Brinkmann
22. German Jews Beyond Germany (Almanya Dışındaki Alman Yahudileri), Marion Kaplan
23. Holocaust Survivor Diasporas (Holokost’tan Sağ Kalanların Diasporaları), Laura Jockusch ve Avinoam J. Patt
24. The Modern Diasporas of the Jews from the Arab Middle East and North Africa (Arap Ortadoğusu ve Kuzey Afrika Yahudilerinin Modern Diasporaları), Daniel J. Schroeter
25. Israel and the Diaspora to 1967 (1967’ye Kadar İsrail ve Diaspora), Ronald W. Zweig
26. The Jewish Israeli Diaspora (İsrailli Yahudi Diasporası), Steven J. Gold
27. Soviet Jews and the Future of the Global Jewish Diaspora (Sovyet Yahudileri ve Küresel Yahudi Diasporasının Geleceği), David Shneer

V. Themes Across Diasporas (Diasporalar Arası Temalar)

28. International Jewish Aid (Uluslararası Yahudi Yardımı), Lisa Moses Leff ve Nathan A. Kurz
29. Global Jewish Organizations (Küresel Yahudi Örgütleri), David Slucki
30. Philanthropy and the Jewish Diaspora in the Nineteenth and Twentieth Centuries (19. ve 20. Yüzyıllarda Hayırseverlik ve Yahudi Diasporası), Zohar Segev
31. Reporting the Diaspora: The Global Jewish Press (Diasporayı Aktarmak: Küresel Yahudi Basını), Yaron Tsur
32. Speaking Across the Diaspora: Jewish Languages Beyond Borders (Diaspora Boyunca Konuşmak: Sınırların Ötesinde Yahudi Dilleri), Benjamin Hary
33. Liturgical Music in the Jewish Diaspora (Yahudi Diasporasında Litürjik Müzik), Mark Kligman
34. Jewish Food in the Diaspora (Diasporada Yahudi Mutfağı), Ari Ariel

Editör Hakkında

Hasia R. Diner, New York Üniversitesi’nde Paul S. ve Sylvia Steinberg Amerikan Yahudi Tarihi Profesörü olarak görev yapıyor. Aynı üniversitede Goldstein-Goren Amerikan Yahudi Tarihi Merkezi’nin direktörlüğünü yürütüyor. Akademik ilgi alanları arasında Amerikan Yahudi tarihi, ABD’ye göç tarihi, kadın tarihi ve yemek tarihi yer alıyor. Bu konularda yazdığı çok sayıda kitap arasında We Remember with Reverence and Love: American Jews and the Myth of Silence after the Holocaust, Hungering for America: Italian, Irish, and Jewish Foodways in the Age of Migration ve In the Almost Promised Land: American Jews and Blacks, 1915-1935 sayılabilir.

Kitapla İlgili Bağlantılar

• Oxford University Press kitap sayfası (yayınevinin resmi tanıtım sayfası, içindekiler ve katkıda bulunan akademisyenler listesi)
• Oxford Academic platformunda erişim (kütüphane abonelikleri üzerinden tam metin)
• Reading Religion’da kitap incelemesi (American Academy of Religion bünyesinde, akademik bir değerlendirme)
• Hasia R. Diner’ın NYU sayfası (editörün akademik biyografisi ve yayın listesi)
• Goldstein-Goren Amerikan Yahudi Tarihi Merkezi (Diner’ın yönettiği araştırma merkezi)

Diner, Hasia R., ed. The Oxford Handbook of the Jewish Diaspora. Oxford: Oxford University Press, 2021.